Introductie
Visueel Verzet is een online essay dat aan de hand van relevante communicatietheorieën en veel praktijkvoorbeelden de werking en mogelijkheden van creatief verzet laat zien. Visueel Verzet is met name gericht op maatschappelijk geëngageerde grafisch ontwerpers en kunstenaars, maar ook op activisten die wat anders willen dan demonstraties of directe actie willen ondersteunen met meer publieksgerichte projecten.
Het essay is in 2006 geschreven als bachelorscriptie voor het examen Grafisch Ontwerp aan de Hogeschool voor de Kunsten in Arnhem. In 2009 is de oorspronkelijke scriptie omgevormd tot een serie korte teksten die in de juiste volgorde, maar ook los gelezen kunnen worden. Deze reeks teksten vind je op deze site, waar mogelijk aangevuld met recente voorbeelden, beeldmateriaal en links naar films en verdere informatie.
In dit online boek wordt een aanzet gegeven om een antwoord te vinden op de vraag hoe creatief verzet eruit kan zien en kan worden ingezet. Om een beeld te krijgen van dit antwoord maken we gebruik van factoren die voortkomen uit communicatietheoriën die ook de geëngageerde kunstenaar of ontwerper ten dienste staan. In deel één wordt een kader gesteld temidden van modernisme, postmodernisme, de digitale revolutie en de vraag in hoeverre kunstenaars en ontwerpers wel een geëngageerde positie in moeten nemen. Daarna wordt, aan de hand van een eenvoudig communicatiemodel, de werking van geëngageerde communicatie beschreven en de mogelijkheden die deze werking biedt daarop in te grijpen. Vervolgens komt het fenomeen communicatiekanalen aan bod en wordt beschreven hoe de ontwerper zelf kanalen kan opzetten of bestaande kanalen kan manipuleren. Ten slotte gaat het boek dieper in op de praktijk van het geëngageerde ontwerp.
Vragen, commentaar, en aanvullingen zijn van harte welkom, net als uitnodigingen voor het verzorgen van workshops over dit thema. Deze kun je sturen aan info@visueelverzet.nl.